Pielęgniarstwo XXI wieku

Pielęgniarstwo XXI wieku

Kompetencje kulturowe w pielęgniarstwie – podstawy konceptualizacji i narzędzia pomiaru naukowego

Cultural competence in nursing – basic conceptualisation and tools for scientific assessment

Pielęgniarstwo XXI wieku Vol.16, No 4(61)/2017, 40-45

Digital object identifier - Wikipedia 10.1515/pielxxiw-2017-0033

© 2017 Uniwersytet Medyczny w Lublinie. Artykuł jest udostępniony w systemie Open Access na podstawie licencji otwartej Creative Commons (CC-BY-NC-ND)


Barbara Ślusarska1, Danuta Zarzycka2, Anna Majda3, Beata Dobrowolska4

Zakład Medycyny Rodzinnej i Pielęgniarstwa Środowiskowego, Wydział Nauk o Zdrowiu, Uniwersytet Medyczny w Lublinie
2 Katedra i Zakład Pielęgniarstwa Pediatrycznego, Wydział Nauk o Zdrowiu, Uniwersytet Medyczny w Lublinie
3 Pracownia Teorii i Podstaw Pielęgniarstwa, Instytut Pielęgniarstwa i Położnictwa, Wydział Nauk o Zdrowiu, Uniwersytet Jagielloński Collegium Medicum, Kraków
4 Katedra Rozwoju Pielęgniarstwa, Wydział Nauk o Zdrowiu, Uniwersytet Medyczny w Lublinie

Streszczenie

Wstęp. Postępujący proces globalizacji na świecie powoduje rekonfigurację zachowań społecznych nawet w małych i stabilnych społeczeństwach. Zwiększona migracja ludności prowadzi do wzrostu różnorodności wśród pacjentów. Zapewnienie opieki pielęgniarskiej zgodnej kulturowo, dostosowanej do potrzeb odbiorcy staje się koniecznością. Rozwój kompetencji kulturowych w edukacji pielęgniarek, jest aktualnym wyzywaniem dla pielęgniarstwa, aby sprostać wymaganiom oraz potrzebom globalnej społeczności.
Cel. Celem pracy jest przedstawienie założeń prezentowanych w ramach wybranych modeli teoretycznych pielęgniarstwa transkulturowego i wynikających z nich kompetencji kulturowych pielęgniarek oraz możliwości ich naukowego pomiaru.
Metoda. Przegląd niesystematyczny literatury dokonany w oparciu o tematyczny wybór zakresu treści i autorów opracowania.
Wyniki. W pracy omówiono cztery dobrze opisane w literaturze pielęgniarskiej i uznane za podstawowe teorie i modele teoretyczne pielęgniarstwa transkulturowego: M. Leininger, L. Purnella, J. Campinha-Bacote, J.N. Giger oraz R.E. Davidhizar i wynikające z nich definiowanie kompetencji kulturowych. Modele teoretyczne stanowią fundament dla świadczenia opieki pielęgniarskiej dla różnych populacji, zapewniając środki do pokonywania trudności i wyzwań w sytuacjach, gdy pielęgniarki zajmują się pacjentami zróżnicowanymi kulturowo. Artykuł przedstawia także najważniejsze narzędzia pomiaru kompetencji kulturowych opartych na podstawowych modelach teoretycznych pielęgniarstwa transkulturowego.
Wnioski. Kompetencje kulturowe w pielęgniarstwie wyznaczają kierunek inwestowania we własny rozwój, zarówno pielęgniarek teoretyków jak i pielęgniarek praktyków. Zrozumienie składowych kompetencji kulturowych oraz dokonywanie ich pomiaru stanowi istotny i konieczny element wdrażania idei wielokulturowości w pielęgniarstwie. 
 
Słowa kluczowe: wielokulturowość, kompetencje kulturowe, pielęgniarstwo transkulturowe, modele teoretyczne, narzędzia pomiaru

Abstract

Introduction. The ongoing process of globalisation is contributing to the reconfiguration of social behaviour, even in small and relatively stable communities. The increased migration of people has led to more-varied groups of patients. The provision of nursing care which is consistent with a given culture, and adjusted to the particular needs of its recipient, is becoming a necessity. The development of cultural competence in the nurse’s education, aimed at responding to the needs and demands of the global community, constitutes a current challenge for nursing.
Aim. The aim of this paper is to describe the assumptions put forward within the selected theoretical models of transcultural nursing, the nurses’ cultural competences arising from them, and the possibility of their scientific evaluation.
Method. A non-systematic review of the literature based on the thematic selection of content and authors.
Results. The paper presents four basic theories and theoretical models of transcultural nursing which are well described in the literature on nursing, i.e. theories by M. Leininger, L. Purnell, J. Campinha-Bacote, J.N. Giger and R.E. Davidhizar, and their related cultural competences. The theoretical models constitute a foundation for the provision of nursing care to various populations, providing resources to overcome obstacles and challenges in situations where nurses care for patients with various cultural backgrounds. The article also presents the most important tools for the assessment of cultural competences based on the basic theoretical models of transcultural nursing.
Conclusions. Cultural competences in nursing set the direction for investment in self-development for both nurses-theorists and nursing practitioners. Understanding the components of cultural competences and their assessment plays an important and necessary role in the implementation of the concept of multiculturalism in nursing.
 
Key words: multiculturalism, cultural competence, transcultural nursing, theoretical models, assessment tools

Kalendarium

Sierpień 2022

Pon Wto Śro Czw Pią Sob Nie
01 02 03 04 05 06 07
08 09 10 11 12 13 14
15 16 17 18 19 20 21
22 23 24 25 26 27 28
29 30 31